II KLINIKA ANESTEZJOLOGII I INTENSYWNEJ TERAPII

Zakład Anestezjologii i Intensywnej Terapii w Centralnym Szpitalu Klinicznym (CSK) utworzono w 1975 roku na potrzeby nowopowstałego szpitala Akademii Medycznej w Warszawie.  

Pierwszym kierownikiem Zespołu został dr med. Janusz Kącki. Anestezjolodzy pracujący  w Zespole znieczulali w bloku operacyjnym liczącym 14 sal operacyjnych, sprawowali opiekę nad pacjentami w sali wybudzeń i prowadzili leczenie krytycznie chorych w Oddziale Intensywnej Opieki Medycznej (OIOM). W skład pierwszego zespołu weszli między innymi: doktor (później Profesor) Aurelia Szpiro -Żurkowska, doktor Irena Arendt–, specjalizujące się w neuroanestezjologii, doktor Leszek Cezary Kosiński-długoletni ordynator Oddziału Intensywnej Terapii, doktor Ewa Górska, doktor Janina Lechocińska, doktor Krystyna Rainer-Nowicka oraz  doktor Jerzy Siedlecki.  Po kilku latach do Zespołu dołączyła doktor Teresa Korta, wybitna specjalistka w zakresie żywienia enteralnego i pozajelitowego, współtwórczyni programu żywienia krytycznie chorych i Pracowni Żywienia Pozajelitowego. Wśród najważniejszych osiągnięć zespołu w tamtym okresie należy wymienić otwarcie jednej z pierwszych w Polsce  poradni  leczenia bólu, która prowadzona była przez doktora Macieja Borzęckiego.

 Powstały w CSK OIOM  był bardzo nowoczesny. Na wszystkich stanowiskach istniała możliwość szerokiego monitorowania funkcji życiowych i prowadzenia sztucznej wentylacji. Do chwili oddania do użytku Instytutu Chorób Wewnętrznych w bloku D OIOM był jedynym w Centralnym Szpitalu Klinicznym oddziałem zapewniającym możliwość leczenia krytycznie chorych.

 Mimo, że lata 70-te i 80-te XX wieku  były w Polsce okresem siermiężnego socjalizmu i ograniczonych możliwości szkoleń zagranicznych to dobrze wyszkoleni i znający języki obce anestezjolodzy nawiązywali kontakty z ośrodkami klinicznymi na całym świecie. W latach 90-tych, już w okresie transformacji Zakład Anestezjologii CSK nawiązał kontakty z ośrodkami w Wielkiej Brytanii, co umożliwiło lekarzom pracującym w Zespole odbycie wielomiesięcznych  staży  i szkoleń. Efektem tych wyjazdów było implementowanie zdobytych doświadczeń i nowych technik do codziennej pracy, co bez wątpienia sprzyjało utrzymaniu wysokiego poziomu świadczeń klinicznych. Ważnym momentem w rozwoju Zespołu było rozpoczęcie przez Zespół Kliniki Chirurgii Ogólnej i Chorób Wątroby pionierskiego w skali polskiej programu przeszczepień wątroby. Po odbyciu kilkumiesięcznego szkolenia we Francji dr med. Agata Kącka i dr Ewa Miłkowska wypracowały i wdrożyły program opieki okołooperacyjnej nad biorcami narządu.

Od samego początku funkcjonowania Zakładu Anestezjologii i Intensywnej Terapii w CSK anestezjolodzy zaangażowani byli również w działalność dydaktyczną prowadzoną dla studentów Akademii Medycznej. W celu realizacji programu edukacyjnego stworzono i wprowadzono w życie nauczanie pierwszej pomocy i resuscytacji (obecnie BLS) dla studentów pierwszych lat studiów oraz anestezjologii i intensywnej terapii dla studentów  V i VI roku  obu Wydziałów Lekarskich. Przy Katedrze Anestezjologii i Intensywnej Terapii funkcjonowało niezwykle prężne Studenckie Koło Naukowe (SKN) ANKONA stworzone przez Profesora Bogdana Kamińskiego. Członkowie SKN mieli możliwość zatrudnienia w bloku operacyjnym i Oddziale Intensywnej Opieki Medycznej, gdzie mogli  pogłębiać wiedzę medyczną i doskonalić umiejętności praktyczne. Wielu z nich po ukończeniu studiów związało swoją przyszłość zawodową z anestezjologią.

  Doktor Janusz Kącki kierował Zakładem Anestezjologii do 1999 roku. Po nim funkcję kierownika zakładu przejął dr hab. Tomasz Łazowski i pełnił ją do 2001 roku. Lata 1997-98 były okresem intensywnych protestów pracowników systemu opieki zdrowotnej w całym kraju. Najbardziej aktywnie uczestniczyło w nich środowisko anestezjologów. Doszło wówczas do ogólnopolskich  protestów  anestezjologów, w których uczestniczyli również członkowie Zespołu z CSK.  Walczono wtedy nie tylko o poprawę uposażenia lekarzy i pielęgniarek, ale przede wszystkim o wzrost nakładów na opiekę zdrowotną, zwiększenie zatrudnienia, poprawę jakości szkolenia i poprawę jakości opieki nad pacjentami. Niestety protest nie zakończył się pomyślnie, a represje spowodowały, że Zespół anestezjologów  CSK poniósł wtedy dotkliwe straty. Pracę straciło wielu cenionych, znakomicie wykształconych i pełnych pasji lekarzy. Dopiero docent Tomasz Łazowski umożliwił wielu z nich powrót do zespołu CSK.

    Rok 2001 stanowił punkt zwrotny w historii Zakładu. Powołano do życia II Zakład Anestezjologii i Intensywnej Terapii (w 2006 roku zmieniono nazwę na II Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii- II KAiIT), a funkcję kierownika objął Profesor Andrzej Kański, wybitny lekarz, nauczyciel, naukowiec i wizjoner, który swoje doświadczenie zdobywał w Wojskowym Instytucie Medycznym.  Od chwili objęcia funkcji przez Profesora rozpoczął się trwający do dziś okres bardzo intensywnego rozwoju II Zakładu Anestezjologii we wszystkich aspektach jego działalności.

   Od 2001 roku całkowicie przebudowano i wyposażono w najnowocześniejszą aparaturę blok operacyjny, oddano do użytku zmodernizowany i wyposażony zgodnie z europejskimi standardami 24- łóżkowy Oddział Pooperacyjny. W Oddziale Pooperacyjnym stworzono sześć w pełni wyposażonych stanowisk intensywnej terapii dla pacjentów po rozległych zabiegach i wymagających kompleksowego monitorowania funkcji życiowych, wentylacji zastępczej i ciągłej terapii nerkozastępczej .

   W kolejnych latach oddano do użytku dwa ośmiostanowiskowe Oddziały Intensywnej Terapii, które zapewniają opiekę krytycznie chorym z terenu szpitala, ale też pacjentom z całej Polski.

 Równolegle intensyfikacji uległa również działalność naukowo – badawcza  Zakładu. Prace anestezjologów były publikowane w czasopismach  krajowych i zagranicznych, a asystenci Zakładu doktorzy: Marcin Siciński,  Paweł Andruszkiewicz, Remigiusz Gelo,  Grzegorz Niewiński, Wojciech Romanik, Piotr Sarwiński i Mariusz Piotrowski uzyskali stopnie doktora nauk medycznych. Pracownicy Zakładu są autorami i współautorami podręczników z zakresu anestezjologii i intensywnej  terapii i tłumaczyli wiele pozycji literatury fachowej.

Profesor Kański był również pomysłodawcą stworzenia na naszej uczelni Centrum Symulacji Medycznych (CSM), która była jedną z pierwszych takich jednostek w naszym kraju. CSM był początkowo podjednostką II Kliniki Anestezjologii i Intensywnej Terapii. To właśnie w II KAiIT prowadzone były pierwsze zajęcia i kursy z użyciem symulacji medycznej. Od 2017 roku kierownikiem CSM jest dr med. Marcin Kaczor wychowanek i pracownik naszej Kliniki.

Warto podkreślić, że pracownicy II KAiIT są wciąż zaangażowani w pracę w CSM prowadząc tam od wielu lat cieszące się dużą renomą kursy dla lekarzy anestezjologów z całej Polski min z zakresu trudnych dróg oddechowych, ultrasonografii point-of care, tracheotomii przezskórnej i postępowaniu w masywnych krwotokach.

  Profesor Andrzej Kański kierował Kliniką do 2016 roku. Swoją działalnością wytyczył kierunki  dalszego jej  rozwoju zarówno w sferze klinicznej, dydaktycznej jak i naukowobadawczej. Kolejne lata działalności Kliniki pokazały, że wychował następców podzielających i realizujących jego wizję.

 W latach 2017-2019 obowiązki kierownika jednostki pełnił dr med. Grzegorz Niewiński.

W latach 2020-2021 funkcję kierownika Kliniki pełnił doktor Piotr Nowakowski. Przeprowadził on zespól anestezjologów i w dużej mierze również cały Centralny Szpital Kliniczny przez niezwykle trudny czas pandemii  COVID-19.  Pod przewodnictwem doktora Piotra Nowakowskiego anestezjolodzy utworzyli 28 stanowisk intensywnej terapii zlokalizowanych w dwóch Oddziałach Intensywnej Terapii przeznaczonych dla pacjentów z niewydolnością oddechową w przebiegu infekcji wirusem SARS-COV2 i wspomagali pracę lekarzy w strefach przeznaczonych do leczenia zakażonych pacjentów w innych jednostkach szpitala. Choć w tym niezwykle trudnym okresie cały Zespół Kliniki pracował z niezwykłym zaangażowaniem i poświęceniem to konieczne jest wyróżnienie doktorów Łukasza Wróblewskiego i Bartosza Sadownika, którzy opracowali zasady  używania środków ochrony osobistej i bezpiecznego zachowania się w strefach przeznaczonych dla pacjentów i przeszkolili w tym zakresie personel  całego szpitala i wdrożyli pionierski program wentylacji.

Od 2021 roku Kliniką kieruje dr hab. Paweł Andruszkiewicz- wychowanek Kliniki.

W 2021 roku tytuł dr nauk medycznych uzyskał Mateusz Zawadka.

Jesteśmy również dumni z osiągnięć naszego Zespołu pielęgniarskiego. W ramach Oddziału Pooperacyjnego od 2022 funkcjonuje kierowany przez mgr Macieja Latosa Zespół ds. Dostępów Naczyniowych i infuzji.  Dr med. Natalia Sak-Dankovsky i mgr M. Latos są autorami licznych publikacji z zakresu pielęgniarstwa.

Autor: Dr Renata Andrzejewska